Vejetaryen sporcu olmak; besin tüketimi nasıl şekillenmeli?

Abstract

Vejetaryen sporcu sayısı her geçen gün artış göstermekte ancak bu artışa paralel olarak sporculara referans olabilecek literatür sayısı oldukça sınırlı kalmaktadır. Vejetaryen bireyler çoğunlukla ani şekilde, sağlık kontrolü geçirmeden ve diyetisyen desteği almadan besin tüketimlerini değiştirmektedirler. Vejetaryen olmaya karar veren bir sporcunun diyetinden hayvansal besinleri çıkarması ile günlük gereksinmesi olan enerji, protein, B12 vitamini, demir, çinko, kalsiyum, iyot, D vitamini ve n-3 yağ asitleri gibi besin ögelerini yetersiz alması olasıdır. Sporcu bu besin ögelerinin bitkisel kaynaklarını diyetine eklemediği takdirde spor performansının azalmasının yanı sıra sağlık problemleri yaşama riski artmaktadır. Bu yeni beslenme düzeninin antrenman/müsabaka sürecine adapte edilmesi ise büyük önem taşımaktadır. Bunun yanı sıra vejetaryenliğin spor performansı üzerine etkisi ile ilgili kesin net sonuçlar belirtmek mümkün değildir. Ancak şuan ki veriler ile iyi planlanmış besin tüketimi ve destekleri ile spor performansının olumsuz etkilenmediğini söylemek mümkündür. Bu derleme yazıda vejetaryen sporcuların performans ve besin tüketimi üzerine yapılmış olan güncel literatür bilgisi değerlendirilmiş ve sunulmuştur. Konuya dikkat çekilmesi ve daha fazla yayın yapılmasının teşvik edilmesi büyük önem taşımaktadır.The number of vegetarian athletes is increasing nowadays, but in parallel with this increment, the number of literature can be very limited. Vegetarian individuals often change their food consumption suddenly, without undergoing health checks and without dietitian consultation. By removing animal foods from the diet of an athlete who decides to become a vegetarian, it is possible that their daily energy and some nutrient intakes can be insufficient such as; protein, vitamin B12, iron, zinc, calcium, iodine, vitamin D, and n-3 fatty acids. If the plant sources of these nutrients were not added to athletes’ diet, the risk of health problems experience increases as well as reduced sports performance. The adoption of this new diet to the training/competition process has great importance. In addition to this, it is not possible to state certain clear results about the effect of vegetarianism on sports performance. However, with the current data, it is possible to say that sports performance is not adversely affected by well-planned food consumption and supplements. In this review article, the current literature on the performance and food consumption of vegetarian athletes has been evaluated and presented. Drawing attention to the issue and encouraging more publications is important for vegetarian athletes.